280. Keuzemogelijkheid voor vervolgonderwijs

De Cito toets komt er nog aan. Op 17, 18 en 19 april is het zover dan mogen de leerlingen van groep 8 laten zien wat ze waard zijn. Dan is het keuzemoment voor welke school de volgende is, mogelijk al voorbij. Advertenties van onderwijsinstellingen doen geloven dat hun scholen echt de beste zijn. In mijn tijd had je die keuzemogelijkheid niet dan werd dat bepaalt, door je afkomst, je geloofsovertuiging, of dat men je mocht of niet. Willekeur bepaalde vaak waar je naar toe ‘moest’, tenminste zo heb ik dat ervaren. Ik heb mijn lagere schooltijd op een rijtje gezet. Voor mensen uit oud Den Hoorn (Ik zeg bewust geen Hoornees, of Hoornaar om elke discussie uit de weg te gaan) een mogelijk herkenbaar gebeuren.

Als oudste uit het gezin mag ik als eerste naar de R.K. kleuterschool in Den Hoorn. Moeder brengt mij weg. Er zijn een aantal gevaarlijke oversteken te maken en zeker loeispannend als je voor het eerst naar school gaat. De kleuterschool staat achter de katholieke kerk H.H. Antonius en Cornelius die aan de Hoornseweg staat. Het is daarna de Schoolstraat uitlopen, langs het zusterhuis van De Zusters Franciscanessen van Aerdenhout met de veiling aan de andere kant. Op de veiling heb je nog de diverse havens die veiligheidshalve met een gaashek zijn afgesloten. Dan een smalle poort door waar aan je linkerhand de Mariaschool staat. Als je in de poort rechtdoor loopt kom je uit bij de St. Jozefkleuterschool. De school wordt ook geleid door zusters Franciscanessen. Ik kom er terecht in de klas van juffrouw Ria. Juffrouw Ria was Ria Vollering, zij komt van een boerderij die dan staat aan de Woudseweg. Het is de plek waar lange tijd de ingang is van de voetbalvereniging RKSV Den Hoorn. Het tweede ‘leerjaar’ kom ik terecht in de kleuterklas van zuster Christella. Gekscherend wordt er weleens gesproken over Castella, maar dat was een merknaam van een zeepproduct. Het zijn gemengde klassen van jongens en meisjes. Ik weet me nog van heel vroeg te herinneren dat er ook een altaartje is. Er hangt een kinderkazuifel en voor mij is dat de ideale kleding. Dan al ben ik er niet vies van om me af en toe te verkleden. Ik kies vaak voor het kazuifel en eigenlijk wordt het mijn standaard speelplek. Ik maakt die keuze omdat ik later ook echt priester wil worden. Ik weet, dan hoef je niet in militaire dienst, ik ben een schijthuis en wil alles wat met geweld te maken heeft zoveel als maar mogelijk is vermijden. De speelkwartieren zijn eigenlijk de mooiste en spannendste van de hele dag. Je kan dan vanaf de speelplaats het treinverkeer volgen dat vanaf de veiling richting Schipluiden rijdt. Immens grote locomotieven die met achterhangende wagons de groente en fruit, maar ook de steenkool vervoerde. Een machtig gezicht. Bij het naar huis gaan staat de kleine zuster Justina met nog meer verkeersbrigadiers, altijd met het rood-witte oversteekbord op de Hoornseweg om het, dan nog niet zo drukke, verkeer tot stoppen te dwingen. Een enkele keer gaat dat fout en rijdt men gewoon door. Er zijn kinderen aangereden op dat zebrapad.

De Mariaschool uit die tijd is een jongens en meisjesschool. Daaraan vast zit de zgn. naaischool. De V.G.L.O. Bernadette. Hier krijgen meisje uit Den Hoorn, maar ook Delft, de Lier, Schipluiden en Maasland les in de huishoudelijke activiteiten. Tegenwoordig doet men kennelijk maar wat waar men vroeger zelfs een school voor nodig had.

In 1958, als ik zes jaar oud ben, wordt, omdat Den Hoorn uitbreidt, een nieuwe jongensschool gebouwd aan het Koningin Julianaplein, de Justus van Schoonhovenschool. De meisjes blijven achter in de Mariaschool. Ik behoor dus tot de eerste lichting leerlingen die gebruik gaat maken van die school. Ik kom er terecht met een groep jongens uit de buurt. Simon de Kok, Alphons (Pim) de Wit, Jan van der Kraan en Peter van Mil. Het is een grote klas, 41 leerlingen. Juffrouw (Gerda) Lander zwaait de scepter in het eerste leerjaar. Ik behoor niet tot de grootste bollebozen, kan goed meekomen, maar behaal nooit de top tien in de klas, waar juffrouw Lander er altijd een competitie van probeert te maken. Het volgende jaar kom ik terecht bij Juffrouw Boukamp. Haar voornaam kan ik niet meer achterhalen. Een in mijn herinnering prachtige jonge leerkracht, waar je zo verliefd op zou kunnen worden. Prachtig donker haar en een heel lief poppengezichtje. In de jaren 80 heb ik ooit nog eens geprobeerd contact met haar te zoeken, louter uit belangstelling, zij gaf mij echter te kennen dat het nooit haar gelukkigste tijd is geweest en het er absoluut niet over te willen hebben. De derde klas is een klas, waar we er plots een aantal leerlingen bij krijgen. De klassenjuf, Ans Pieper, is een strenge onderwijzeres. Er blijven in die klas veel leerlingen zitten. Je doet het niet gauw goed bij deze in mijn ogen, oude prentenboek. Zij heeft een passie voor alles wat te maken heeft met de Mariaverschijning tussen mei en oktober 1917, waar Maria zes keer verschenen zou zijn aan de drie herderskinderen (Zuster) Lucia, Francisco en Jacinta nabij het Portugese stadje Fátima. Zij wist er prachtige verhalen over te vertellen en heeft er bij haar thuis een kapelletje voor ingericht. Om de beurt mag er op een zaterdag een groepje met haar mee, om dat ook te zien. Aan het eind van het jaar blijven ook van mijn klas weer aardig wat leerlingen zitten en moeten het jaar overdoen. Het vierde jaar komen we terecht bij meester Jan Dukker. Jan was eerder gymnastiekleraar geweest aan de school, had de kweekschool gedaan en koos er dat jaar voor om klassenleraar te worden. Wat er van hem is bijgebleven: Dat hij fantastische verhalen kan vertellen. Leerlingen uit de klas kijken uit naar de vrijdagmiddag wanneer er weer zo’n verhaal uit de boeken komt. Maar ook de fantasieverhalen die hij vertelt zijn mij lang bij gebleven. Als leerlingen hebben we hem ooit te pakken gehad als er op een maandagavond in de krant staat dat Jan bij zijn DHL, hij speelt er in het eerste van ie club, in eigen doel heeft gekopt. De volgende dag brengt iedereen het krantenknipsel mee. Kort geleden ben ik hem nog eens tegen gekomen. Hij kijkt mij aan en met een paar woorden herkent hij mij weer. Het vijfde leerjaar. Meester Henk Ortgiess is de klassenleraar. Hier wordt de klas gesplitst. Een A-klas voor de technische school, een B-klas voor de Mulo en een C-klas voor het Stanisslascollege. Ik mag naar de C-klas. Daarnaast zing ik in het kinderkoor van deze klassenleraar. Een koor dat regelmatig mag opdraven, om op school of in de kerk de mooiste liederen ten gehore te brengen. Hij ruilt mijn zorgvuldig opgebouwde postzegelverzameling die ik van mijn oma heb gekregen voor een niets zeggende verzameling suikerzakjes. Hij zal er niet minder van zijn geworden, maar wist ik wat het waard was. Op latere leeftijd trouwt hij met de juf van de eerste klas, Gerda Lander. De zesde klas is niet mijn gelukkigste klas. Ik heb moeite met mijn talen, heb nog enige maanden in de C-klas gezeten, die ook op zaterdag naar school moet, maar dan moet ik afhaken. Meester Jan Ham, hoofdonderwijzer van de school, heeft bij mijn ouders aangegeven dat ze veel meer handarbeiders nodig hebben. Omdat ik al uit de categorie arbeiders kom, moest dat mijn keuze worden, die er dus eigenlijk niet is.

Zo gaan mijn eerste schooljaren, die de basis zijn van hoe mijn leven verder verloopt. Geen hoogvlieger, een middenmoter. Maar nog altijd denk ik terug aan die tijd, want als, ja, als ik toch die kans had gehad om te mogen doorleren? Omkijken heeft geen zin. Ik heb een zeer gelukkig leven achter mij liggen, met een fantastische vrouw aan mijn zijde. Met twee geweldige aardige en getalenteerde zoons. Het is eigenlijk prima verlopen. Misschien is de keuze die de hoofdonderwijzer heeft gemaakt wel de enige juiste geweest.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.